Ga direct naar

Boost in composieten

  
OKT/11
NPSP composieten in Stedenbouw en Architectuur

Ben van Berkel, UN Studio, ontwerpt voor (en met) Premier Composite Technologies een paviljoen - een geometrisch object in composiet – voor  de beurs ‘100% Design London’ in september. Met NPSP in Haarlem experimenteerde Van Berkel eerder al in composieten: gevelpanelen in honingraatstructuur voor de nieuwbouw van Eurobox Selfstorage in Haarlem. Broekbakema liet zich ook door dit hybride materiaal inspireren: het rasterpatroon van het Windesheim Gebouw X in Zwolle, BNA Gebouw van het Jaar 2011, uitgevoerd in composiet. En wat te denken van het spectaculaire Villa Sculpturaal in Leidsche Rijn Utrecht van Atelier Joep van Lieshout? En – op een oor na gereed - de badkuip van het Stedelijk Museum?
 


One-shot productie
NPSP uit Haarlem komt voort uit de jachtbouw, producerend volgens het dubbelzijdige malprocedé. Een buitenmal met een gelcoat in de kleur van het eindproduct,  aan de binnenzijde bekleed met vezels en kernmateriaal en inserts, en een binnenmal. Die dubbelzijdige mal wordt vacuüm gezogen en geïnjecteerd met hars. Dat heet dan one shot productie. Na het uitharden kan het gerede product uit de mal gelost en nabewerkt.  

NPSP draait op volle toeren.
NPSP directeur Willem Böttger loopt door de ruim bemeten productiehal op het industrieterrein Waarderpolder in Haarlem. “We zijn bezig met uitbreiding: een hal hiernaast willen we toe gaan voegen aan het bestaande areaal.” Links en rechts staan mallen opgesteld. Wat opvalt, is de enorme verscheidenheid. Mallen voor de loungebanken voor NS Hispeed. Kijk daar staat de Low Chair van Maarten van Severen die met Pastoe is ontwikkeld. Voor NedTrain maakt NPSP de sluitplaten voor de Koploper, de vernieuwde InterCity van de Nederlandse Spoorwegen. Een product dat in samenwerking met opdrachtgever NedTrain tot stand is gekomen. Volgens Böttger is dat een voorwaarde. “Disciplines van buiten ons vakgebied brengen vaak heel  bijzondere expertise in.” Een van die disciplines is de architectuur. Architecten komen graag naar NPSP, soms in groepsverband (Booosting organiseerde er een bijeenkomst, studenten van de Academie voor Bouwkunst Den Haag keken er rond en experimenteerden met composieten). Maar soms ook individueel. UN Studio bijvoorbeeld: de composiet gevel van Eurobox Selfstorage is hier met het bureau ‘ontstaan’. Met architect Yushi Uehara ontwikkelde en produceerde NPSP een transparante voorzetgevel voor een jaren zestig kantoorpand in Groningen, opgebouwd uit honderd zeer lichte, zelfdragende gevelelementen (2500 centimeter breed en 1500 centimeter hoog en met een spanwijdte van 7500 centimeter). Met opgedampt aluminium vezeldoek en een heldere hars.  Dat opdampen is een van de technieken om een visueel bijzonder product te maken, andere technieken zijn: inkleuren, opdrukken, prints. Ook de textuur is divers en je kunt bijzondere dingen doen zoals integreren van elektronica (verlichting) in het composietelement.  

Biobased composieten
Faro architecten vroeg NPSP om een sanitair-unit voor service-eenheden op kampeerterreinen van Staatsbosbeheer (in 2009 is een pilot gereed gekomen op kampeerterrein De Kijl in Schoonoord). Deep eco was de opdracht van Staatsbosbeheer. En dan toch uitkomen bij composiet? Een materiaal dat toch bij uitstek een kunststof imago heeft en daarom minder eco? Böttger schudt het hoofd. “Het aandeel van kunststoffen in onze composieten dringen we terug. Daarin zijn we koploper. Kunststof vezels vervangen we door natuurlijke materialen, zoals vlas, jute, kokos en hennep, en in plaats van kunstsof harsen kiezen we bij voorkeur voor harsen op natuurlijke basis.” Dat levert ook energiewinst op. “Productie op basis van natuurlijke vezels vereist minder energie. En voorts zit er nog winst in het feit dat je geen chemische middelen nodig hebt om hechting van de vezels aan de hars te bereiken.” “Omdat we met gesloten mallen werken – vervolgt Böttger - is de uitstoot van oplosmiddelen zo’n 95 procent lager dan normaal. En wat nog overblijft wordt gezuiverd door koolstoffilters.”   

Fietspaddenstoelen en groene gevels
De duurzaamheidscampagne van NPSP – met als eindpunt volledig biologische composieten – wordt door de rijksoverheid gesubsidieerd - en is al behoorlijk ver gevorderd. NPSP produceert in serie de nieuwe biobased ANWB fietspaddenstoelen, een hybride van biobased thermohardende hars en natuurvezels. Een wereldprimeur! Nabasco (nature based composites), het label van de milieuvriendelijke composieten van NPSP, zit ook in de nieuwe Copijn Wonderwall® variant Modular System. Gepresenteerd op de ‘100% Design Beurs’ in de Van Nelle Ontwerpfabriek en in samenwerking met NPSP Composieten ontwikkeld. Gerda Verburg, ex-minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, kwam naar Rotterdam om deze groene gevel te onthullen. Financiële ondersteuning, door de Europese Commissie, en de Provincie Noord-Holland, en de Open Innovatie Alliantie Groot Composiet droegen bij aan de ontwikkeling. En de volgende stap dient zich al weer aan, want nog voor het eind van 2011 wil NPSP het Cradle tot Cradle productcertificaat binnenhalen voor Nabasco.  

Voor het volledige artikel zie:

www.stedebouwarchitectuur.nl, Thema Gevels 2011
Auteur: Wijnand Beemster
 
Rijnlanderweg 958 | 2132 MP Hoofddorp | The Netherlands | +31 (0)6 5 2345 020 of +31 (0)6 27 17 2994 | info@npsp.nl